· ÖSYM 2026 YKS Kılavuzu esas alınarak hazırlanmıştır.
YKS Puan Hesaplama Nasıl Yapılır?
YKS (Yükseköğretim Kurumları Sınavı) puanı, sınavın farklı oturumları olan TYT ve AYT ile lise başarı puanınızın (OBP) matematiksel bir formülle birleştirilmesiyle oluşur. Adım adım süreç şöyledir:
- 1TYT Ham Puanının Hesaplanması: Temel Yeterlilik Testi'ndeki netleriniz (4 yanlış = 1 doğru kuralıyla) hesaplanır; her net, testin o yılki katsayısıyla çarpılır ve sabit 100 puan tabanına eklenerek TYT Ham Puanı elde edilir.
- 2AYT Ham Puanının Hesaplanması: Alan Yeterlilik Testi'nde hedeflediğiniz alana (Sayısal, Eşit Ağırlık veya Sözel) göre çözülen 80 sorunun netleri aynı yöntemle ham puana dönüştürülür.
- 3TYT–AYT Birleşimi: 4 yıllık lisans programları için kullanılacak YKS puanı; TYT ham puanının %40'ı + AYT ham puanının %60'ı toplanarak oluşturulur.
- 4OBP Eklenmesi — Yerleştirme Puanı: Lise diploma notunuzdan elde edilen Ortaöğretim Başarı Puanı (OBP), 0,12 katsayısıyla çarpılarak ham puana eklenir. Bu toplam, tercihlerinizde kullanacağınız Yerleştirme Puanı'nı oluşturur.
TYT Puan Hesaplama Nasıl Yapılır?
TYT 120 sorudan oluşur ve 165 dakika sürer. Her testin puandaki ağırlığı ve katkısı aşağıdaki tabloda özetlenmiştir.
Türkçe
%3340 soru
Paragraf, dil bilgisi, anlam
Temel Matematik
%3340 soru
Temel işlemler, problemler, mantık
Sosyal Bilimler
%1720 soru
Tarih (5) · Coğrafya (5) · Felsefe (5) · Din (5)
Fen Bilimleri
%1720 soru
Fizik (7) · Kimya (7) · Biyoloji (6)
| Test | Soru Sayısı | Puan Ağırlığı | Kapsam |
|---|---|---|---|
| Türkçe | 40 | %33 | Paragraf, dil bilgisi, anlam |
| Temel Matematik | 40 | %33 | Temel işlemler, problemler, mantık |
| Sosyal Bilimler | 20 | %17 | Tarih (5) · Coğrafya (5) · Felsefe (5) · Din (5) |
| Fen Bilimleri | 20 | %17 | Fizik (7) · Kimya (7) · Biyoloji (6) |
Net Hesaplama Formülü
Her test için: Net = Doğru − (Yanlış ÷ 4). Örnek: 32 doğru, 8 yanlış → 32 − 2 = 30 net.
Teorik taban katsayısı olarak Türkçe ve Matematik netleri yaklaşık 3,3 puan, Sosyal ve Fen netleri yaklaşık 3,4 puan değerindedir. Ancak bu değerler standart sapmaya göre her yıl önemli ölçüde değişir; örneğin 2022'de TYT Türkçe katsayısı 4,84'e, 2021'de Matematik katsayısı 4,50'ye çıkmıştır. Sınav sonrası kesin katsayılar yalnızca ÖSYM'nin açıkladığı resmi sonuçlardan öğrenilebilir.
AYT Puan Hesaplama: SAY, EA ve SÖZ
AYT puanı, tercih edilen alana göre farklı testlerin ağırlıklandırılmasıyla hesaplanır. Tüm puan türlerinde geçerli temel kural: Yerleştirme Puanı = TYT'nin %40'ı + AYT'nin %60'ı + OBP katkısı.
SAY (Sayısal) Puan Hesaplama
Tıp · Mühendislik · Mimarlık · Diş Hekimliği
- AYT Matematik(40 soru)%30
- AYT Fen Bilimleri(Fizik 14 · Kimya 13 · Bio 13)%30
- TYT(tüm testler)%40
EA (Eşit Ağırlık) Puan Hesaplama
Hukuk · Psikoloji · İşletme · İktisat
- AYT Matematik(40 soru)%30
- AYT Edebiyat-Sosyal 1(Edb 24 · Tar-1 10 · Coğ-1 6)%30
- TYT(tüm testler)%40
SÖZ (Sözel) Puan Hesaplama
Öğretmenlik · İlahiyat · Gastronomi · RTS
- AYT Edebiyat-Sosyal 1(40 soru)%30
- AYT Sosyal Bilimler 2(Tar-2 11 · Coğ-2 11 · Fel 12 · Din 6)%30
- TYT(tüm testler)%40
OBP (Ortaöğretim Başarı Puanı) Nedir, Etkisi Ne Kadar?
OBP; lise diploma notunuzun 5 ile çarpılmasıyla elde edilir (aralık: 250–500). Bu değer daha sonra 0,12 katsayısıyla çarpılarak YKS puanınıza eklenir.
| Diploma Notu | OBP | YKS'ye Ek Puan |
|---|---|---|
| 50 (en düşük) | 250 | +30 puan |
| 70 | 350 | +42 puan |
| 80 | 400 | +48 puan |
| 90 | 450 | +54 puan |
| 100 (en yüksek) | 500 | +60 puan |
YKS'de Zor Sorular Daha Fazla Puan Getirir Mi?
Test İçi Eşitlik Kuralı
ÖSYM soruları zorluk derecesine göre puanlamaz. TYT Matematik'teki en kolay Rasyonel Sayılar sorusu ile en zor Olasılık sorusu size tam olarak aynı puanı kazandırır.
Standart Sapma Soruya Değil, Teste Uygulanır
Zor olan “soru” değil, zor olan “test” sıralamada avantaj sağlar. O yıl Fen Bilimleri testi zor geçmişse, Fen’den yapılan her net Sosyal’den yapılan bir netten daha değerli hale gelir.
Bu Gerçek Sınav Stratejinizi Nasıl Değiştirmeli?
- 🚫İnatlaşmayın: Bir soruya takıldığınızda 5–10 dakika harcamayın. O soru size sadece 1 net getirir.
- 🔄Turlama Tekniğini Kullanın: Zor soruları işaretleyip geçin. Önce görebileceğiniz tüm kolay/orta soruları çözün.
- 🧮Matematiğe Güvenin: Bir zor soruya harcadığınız sürede 3 kolay soru çözebilirdiniz. 3 net, 1 netin 3 katıdır.
YKS Sıralama Hesaplama: Puan Değil Sıra Belirler
Üniversiteye yerleştirme puana değil sıralamaya göre yapılır. Aynı 400 puan; sınavın kolay geçtiği bir yılda 150.000'inci sıra iken, zor bir yılda 60.000'inci sıra anlamına gelebilir. Bu yüzden tercih kararlarında son 3–4 yılın sıralama verilerini karşılaştırmak, sadece puana bakmaktan çok daha güvenilir bir yöntemdir.
Kolay Sınav Yılı
Türkiye net ortalamaları yükselir; aynı puan daha alt bir sıraya düşer.
Zor Sınav Yılı
Türkiye net ortalamaları düşer; aynı puan çok daha üst bir sıraya çıkar.
Yukarıdaki Ünikazan puan hesaplama aracı gerçek ÖSYM verileriyle güncel sıralama tahmini de sağlar. YKS Atlas ile bölüm taban puanlarını ve geçmiş yıl sıralamalarını da karşılaştırabilirsiniz.
YKS Hazırlık Sürecinde Sık Yapılan Hatalar
Deneme analizleri yaparken veya çalışma planı oluştururken yapılan şu hatalar, sıralamanızı doğrudan olumsuz etkiler:
- 1
Sadece TYT'ye Odaklanıp AYT'yi Sona Bırakmak
YKS puanının %60'ını AYT oluşturur. TYT netleri bir noktadan sonra tıkanır; AYT'de öğrenilen her yeni bilgi ise doğrudan net'e dönüşür. AYT çalışmalarını ikinci döneme bırakmak büyük bir risktir.
- 2
Deneme Çözmeyi Ertelemek
"Konularım bitmedi, deneme çözemem" yanılgısı. Denemeler, konuların bitmesini beklediğiniz sınavlar değil, hangi konularda eksiğiniz olduğunu gösteren röntgen cihazlarıdır.
- 3
Yanlış Soruların Üzerine Gitmemek
Denemeyi çözüp sadece doğruları sayıp kenara koymak. Sizi geliştirecek olan doğrularınız değil, yapamadığınız sorulardır. O soruların çözümlerini öğrenmeden deneme analizi bitmemiş sayılır.
- 4
Standart Sapmayı Yanlış Yorumlamak
Belirli testleri (EA öğrencisi için Fen, Sayısal öğrencisi için Sosyal) tamamen ihmal etmek. Türkiye ortalamasının düşük olduğu testlerden koparılacak 3–5 net, sizi on binlerce kişinin önüne atabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Hayır. YÖK'ün son düzenlemesiyle TYT ve AYT baraj puanı kaldırılmıştır. Türkçe veya Matematik testlerinin en az birinden 0,5 net yapan herkes TYT puanı hesaplanır ve tercih hakkı kazanır. Ancak Tıp, Hukuk, Mühendislik ve Öğretmenlik gibi bölümlerin kendi başarı sırası koşulları devam etmektedir.
Evet. YKS'de her test için net hesaplanırken yanlış sayısının dörtte biri doğrudan düşülür. Boş bırakılan sorular ne doğruya ne yanlışa sayılır.
Hayır. Aynı testin içindeki tüm soruların puan değeri eşittir. Standart sapma soru bazında değil test bazında uygulanır; dolayısıyla 'zor soru' değil 'zor geçen test' sıralamada avantaj sağlar. Bu yüzden sınavda zor sorulara takılmak yerine testin tamamından maksimum net almak öncelikli hedef olmalıdır.
Evet. OBP etkisi gerçek olmakla birlikte belirleyici değildir. 100 ve 50 diploma notu arasındaki maksimum fark 30 puandır; bu fark, AYT'de yapılacak 3–4 fazla netle büyük ölçüde telafi edilebilir.
Hayır. EA puanı yalnızca AYT Matematik ve AYT Edebiyat-Sosyal 1 testlerinden hesaplanır. AYT Fen çözerseniz SAY puanınız da hesaplanmış olur ve Sayısal bölümlere de tercih yapabilirsiniz.
Evet. Ünikazan YKS Puan Hesaplama aracı tamamen ücretsizdir; kayıt gerekmez. TYT ve AYT netlerinizi, diploma notunuzu girerek SAY, EA, SÖZ ve DİL puan türlerini ile sıralama tahminlerinizi anında öğrenebilirsiniz.
TYT puanının hesaplanabilmesi için Temel Matematik veya Türkçe testlerinin en az birinden 0,5 net (ham puan) almış olmak gerekir. AYT puanlarının hesaplanabilmesi içinse adayın o puan türü için gerekli iki testin en az birinden 0,5 net yapması zorunludur. Bu koşulu sağlamayan adaylar için ilgili puan türü hesaplanmaz, tercih hakkı doğmaz.
YKS Puan Sistemi Hakkında Daha Fazla Bilgi
TYT–AYT ağırlıkları, standart sapma mantığı ve sıralama stratejisi hakkında kapsamlı rehberi okuyun.
Rehberi Oku →